Krajem 2020. godine u izdanju udruženja Rusina Sremska Mitrovica i NAR-a iz Novog Sada, izdata je monografija „Osmeh porculanske figurine” posvećena jugoslovenskoj glumici Ireni Kolesar. Knjigu je priredio njen rođak Vladimir Balašćak, glumac sremskomitrovačkog pozorišta „Dobrica Milutinović”.
Knjiga sadrži brojne dokumentovane izvore koje je Vladimir prikupljao dve decenije, kao i mnoge fotografije i sećanja glumaca koji su sa njom stvarali pozorišnu i filmsku umetnost širom Jugoslavije.
„Nasmijano lice Irene Kolesar bilo je i zauvijek će ostat simbol jednog vremena punog nade. To lice je bilo znak početka jedne ozbiljne kinematografije, kao što je to bila jugoslovenska.”
Rajko Grlić
Irena Kolesar je rođena 1925. godine u Slavonskom Brodu, a 1940. godine školovala se za frizerku, da bi se 1943. godine priključila partizanskom pokretu. Od 1944. godine postaje članica Centralne kazališne družine pri ZAVNOH-u i Kazališta narodnog oslobođenja Hrvatske. U prvim godinama posle rata glumila je u Hrvatskom narodnom kazalištu, a od 1953. na poziv Bojana Stupice postaje član Jugoslovenskog dramskog pozorišta. Ostala je upamćena po ulogama koje je ostvarila igrajući ih kontinuirano petnaest godina na Dubrovačkim ljetnim igrama (Hermija, „San letnje noći”; Ofelija, „Hamlet”; Desdemona, „Otelo”; Ledi Makfad, „Magbet”, itd), kao i mnogim drugim ostvarivši ih u matičnim pozorištima. Filmski ljubitelji pamte je po ulozi partizanke u prvom posleratnom filmu Vjekoslava Afrića „Slavica” iz 1947. godine. Penzionisala se 1973. godine i vratila se u Zagreb. Preminula je 2002. godine.
„U ratu je gledala smrti u oči, ranjene drugove, nosila pušku, a nekoliko sati kasnije je bila na probama novog komada, šivala kostime i igrala predstave na oslobođenim teritorijama” – izjavio je Vladimir Balašćak povodom izdavanja ove monografije.
